A pregunta de Alba.

No traballo sobre a vixencia de Aristóteles na actualidade, Alba Varela, co fin revolver e revolver ata dar coa información que busca , plantexa esta pregunta aos seus entrevistados:

O científico Stephen Hawking consegue cada día mais sabedoría aínda estando gravemente enfermo, cres que pode ser feliz? É un xeito audaz de plantexar unha cuestión teórica a partires de un exemplo ben buscado, obriganos a pensar e introduce de golpe na nosa mente un feixe de variables contradictorias. Gostaríame saber que pensades vos.

Finalmente reproduzo un breve fragmento onde Alba reflexiona sobre o concepto e o uso que hoxe facemos ou temos do térmo política:

Do termo política ou dos seus derivados oímos falar todos os días. Na vida cotidián está máis presente a política que a ética. Para Aristóteles a política é a continuación social da ética, é a búsqueda do ben supremo na polis e do mellor goberno para ela, igual que a ética, para Aristóteles, a política é unha ciencia práctica. Na sociedade actual, como xa dixen, un dos temas de tertulia máis habituais é a política ou derivados, por iso cabe esperar que as persoas que se someteron a miña enquisa tiveran moi claro o termo; pero non é de todo así pois algúns teñen unha visión de que é algo bo pero mal utilizado, outros de que é algo malo, e tamén os hai que conseguen ir máis alo do que hoxe lle chamamos política cando me responden que é unha ciencia ou certas explicacións que van por ese camiño.

Quizais a orixe da visión distorsionada que temos cara a política veña do feito de que se fala demasiado dela sen saber realmente o que é, quedamonos só co que vemos ou oímos sen indagar máis. Algúns si están de acordo co que dicía Aristóteles máis ou menos, aínda que ninguén lle encontrou relación coa ética, mentres que outros deixanse levar polos prexuízos e quédanse só co que ven sen investigala máis ou parecelles un termo tan abstracto como usado polo que non saben definila.

 

A pirámide de Maslow e Aristóteles

Abraham Maslow, psicólogo estadounidense do século XX,  na súa obra A Theory of Human Motivation de 1943 expón unha teoría das necesidades humanas coñecida como a piramide de Maslow. Este psicólogo defende que conforme se satisfán as necesidades máis básicas, na parte inferior da pirámide, os seres humanos progresan cara ao desenvolvemento de necesidades e desexos máis elevados, na parte superior da pirámide. 

Dende a persectiva filosófica poderíamos darlle unha volta e buscarlle relación co concepto de autorrealización ou felicidade do eudemonismo de ética aristotélica, meta que atoparíamos na cúspide da pirámide de Maslow. Poderiamos establecer certo paralelismo entre a ética de autoperfeccionamento e a psicoloxía humanista de crecemento persoal.

 

Debemoslle esta suxestión a Paula Pose de 2º de Bacharelato, quen a recolle no seu traballo sobre a vixencia actual do aristotelismo.
Un saúdo.

ÉTICA E POLÍTICA ARISTOTÉLICA, segundo Lara Pallas.

A investigadora Lara Pallas, de 2º Bach. A, despóis de facer o traballo de campo e de gabinete, ofrécenos nesta presentación unha boa introducción á Ética e Política aristotélica. 

Preme na imaxe para vela:

Aristóteles: Semellanzas e diferencias

ARISTÓTELES: relacións con outros pensadores*

	Semellanzas	Diferenzas
Teoría hilemórfica A kínesis ou cambio. Principios do cambio	Con Heráclito, en tanto que ambos queren explicar o mundo como unha realidade cambiante. Con Tomé de Aquino, o cal retomará toda a súa explicación da natureza (Física). Cos empiristas e toda a nova ciencia moderna, pola importancia concedida ao empírico e á natureza en movemento.	de Platón e Parménides, posto que a estes non lles interesa explicar o cambio. de todos os filósofos de corte idealista ou racionalista (Agostiño de Hipona, Descartes), porque desprezan a explicación do sensible.
Teoría hilemórfica A teoría causal	Cos filósofos de tipo empirista polo intento de explicar de forma completa a realidade observada a través dos sentidos. Con Tomé de Aquino, o cal retomará toda a súa explicación da natureza (Física). (...)	Da nova ciencia moderna, en tanto que esta deixará de lado as causas formal e final, quedándose só coas causas material e eficiente. Dos atomistas (presocráticos), que defenden que non se pode explicar o por que ou para que último das cousas. Isto é, rexeitarían as causas formal e final.
Teoría hilemórfica Xerarquía dos seres e modos de ser	Cos empiristas, e Tomé de Aquino, igual que nas anteriores. Con Kant, polo seu intento de establecer categorías últimas ordenadoras e explicativas da realidade natural.	De Platón e os filósofos idealistas ou racionalistas, que desprezan os intentos de explicación do captado a través dos sentidos.
Teoría hilemórfica 4. O motor inmóbil	Con Tomé de Aquino, que retomará as explicacións aristotélicas da natureza e identificará o Primeiro motor inmóbil co Deus dos cristiáns. Pode atopárselle certa semellanza co Demiurgo de Platón, ou co Nous de Anaxágoras, en tanto que principio explicativo último e racional da realidade. (...)	Da nova ciencia moderna, en tanto que esta non pretenderá ir máis alá dos datos dos sentidos, e só pretende describir a natureza sen buscar explicacións últimas. (...)

ARISTÓTELES: relacións con outros pensadores*

	Semellanzas	Diferenzas
A idea de cidadán 5. Ética aristotélica...	Cos filósofos da antigüidade e do medievo en xeral (ata Maquiavelo, no Renacemento), que entenden a ética como moi ligada á política. Con Sócrates e Platón, en tanto que cren nun ben (e verdade) absoluto. Con Tomé de Aquino, o cal retomará gran parte da súa explicación da ética. (...)	de Platón na seu concepto de ser humano, xa que este o entende como unha unión accidental entre corpo e alma, mentres que Aristóteles fala dunha unión esencial entre os mesmos. Así mesmo, diferénciase de Platón na súa idea de alma, xa que este afirma a preexistencia e inmortalidade das almas individuais e Aristóteles non. De Platón, que tiña unha concepción moi teórica da ética, mentres que para Aristóteles é un saber práctico. Dos sofistas, que mantiñan que o ben era relativo. De Tomé de Aquino, en tanto que este identificará as virtudes intelectuais (dianoéticas) coa búsqueda e coñecemento de Deus. E ademais nas clases de virtudes, Tomé engadirá as virtudes teologais. De Kant, que presenta unha ética formal, en tanto que a de Aristóteles, como todas as anteriores a Kant son éticas materiais (con contido). (...)
A idea de cidadán 6. Idea de polis ...	Cos filósofos da antigüidade e do medievo en xeral (ata Maquiavelo, no Renacemento), que entenden a ética como moi ligada á política. Con Platón na importancia concedida á polis e á cidadanía, así como ao concepto de xustiza. Tamén se asemella no desprezo á democracia, aínda que Aristóteles é máis moderado neste aspecto. Con Marx, pola importancia concedida ao carácter social do ser humano. (...)	De Platón, xa que este fala fundamentalmente dunha polis e cidadán ideais, mentres que para Aristóteles a política é un saber práctico.

* De forma xeral, en todas as cuestións poden poñerse as semellanzas e diferenzas relacionadas coa crítica de Aristóteles á teoría platónica das ideas.

Aristóteles.

                              

Non pode negarse, por conseguinte, que a educación dos nenos debe ser un dos obxectos principais de que debe coidar o lexislador. Onde queira que a educación foi desatendida, o Estado recibiu un golpe funesto. Isto consiste en que as leis deben estar sempre en relación co principio da constitución, e en que os costumes particulares de cada cidade afianzan o sostemento do Estado, polo mesmo que foron elas mesmas as únicas que deron existencia á forma primeira. Os costumes democráticos conservan a democracia, así como os costumes oligárquicos conservan a oligarquía, e canto máis puras son os costumes, tanto máis afiánzase o Estado

                                                                           Aristóteles: Política,, Libro 5

Preme aquí para saber mais do mestre pensador.

Aristóteles, comprensión (2º Bach)

E agora si que nos metemos de cheo no pensamento aristotélico, tanto no referido á realidade (Física e Metafísica) como ao ser humano (Antropoloxía, Ética e Política).

6. Aristóteles, comprensión

View more presentations from Africa Lopez.

Aristóteles, vida e obra (2º Bach)

Tras a introdución contextual, un pouco sobre a vida e a obra de Aristóteles, o Estaxirita, ou tamén, o peripatético...

5. Aristóteles, vida e obra

View more presentations from Africa Lopez.

Aristóteles, marco histórico (2º Bacharelato)

Pasamos a Aristóteles, o discípulo crítico de Platón. Entramos de cheo no que lle distancia de Platón (no plano ontolóxico e epistemolóxico), e logo tratamos un pouco sobre o seu tempo e o que lle segue; isto último moi marcado pola figura de Alexandre Magno.

4. Aristóteles marco histórico

View more presentations from Africa Lopez.

Para ambientarse, xa sabedes que recomendo ver a película Alejandro Magno (Oliver Stone, 2004), da que vos deixo aquí o trailer: